अङ्गदस्य गृहं रम्यं मैन्दस्य द्विविधस्य च। गवयस्य गवाक्षस्य गजस्य शरभस्य च।।4.33.9।। विद्युन्मालेश्च सम्पाते स्सूर्याक्षस्य हनूमतः। वीरबाहो स्सुबाहोश्च नलस्य च महात्मनः।।4.33.10।। कुमुदस्य सुषेणस्य तारजाम्बवतोस्तथा। दधिवक्त्रस्य नीलस्य सुपाटलसुनेत्रयोः।।4.33.11।। एतेषां कपिमुख्यानां राजमार्गे महात्मनाम्। ददर्श गृहमुख्यानि महासाराणि लक्ष्मणः।।4.33.12।।
Interpretation Layers
Translations & Commentary
1 source checked for this shloka
Valmiki Ramayana Dataset
English Translation
लक्ष्मणः Lakshmana, अङ्गदस्य Angada's, रम्यम् beautiful, गृहम् home, मैन्दस्य Mainda's, च and, गवयस्य Gavaya's, गवाक्षस्य Gavaksha's, गजस्य Gaja's, शरभस्य च and Sarabha's, विद्युन्मालेश्च Vidyunmala's, सम्पातेः Sampati's, सूर्याक्षस्य Suryaksha's, हनूमतः Hanuman's, वीरबाहोः Veerabahu's, सुबाहोश्च Subhahu's, महात्मनः of the great, नलस्य च Nala's, कुमुदस्य Kumuda's, सुषेणस्य Sushena's, तथा similarly, तारजाम्बवतोः Tara's and Jambavan's, दधिवक्त्रस्य् of Dadhivaktra's, नीलस्य Nila's, सुपाटलसुनेत्रयोः of Supaatala and Sunetra, एतेषाम् of all of them, महात्मनाम् great ones, कपिमुख्यानाम् monkey chiefs, महासाराणि prosperous, द्विविदस्य Dwivida's, गृहमुख्यानि important homes, राजमार्गे on the royal road, ददर्श saw.
English Commentary
On the royal road, Lakshmna saw beautiful homes of monkeychiefs Angada, Mainda, Dwivida, Gavaya, Gavaksha, Gaja, Sarabha, Vidyunmalin, Sampati, Suryaksha, Hanuman, Veerabahu, Subahu, the great Nala, Kumuda and Sushena. Similarly he saw the homes of Tara and Jambavan, Dadhivaktra, Nila, Supatala and Sunetra. (Tara mentioned here is a male monkey.)