Aranya Kanda
Sarga 22
26 Shlokas
Sarga 22
Sarga 22 from Aranya Kanda of the Valmiki Ramayana.
एवमाधर्षितश्शूरश्शूर्पणख्या खरस्ततः। उवाच रक्षसां मध्ये खरः खरतरं वचः।।3.22.1।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तवावमानप्रभवः क्रोधोऽयमतुलो मम। न शक्यते धारयितुं लवणाम्भ इवोल्बणम्।।3.22.2।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न रामं गणये वीर्यान्मानुषं क्षीणजीवितम्। आत्मदुश्चरितैः प्राणान्हतोयोऽद्य विमोक्ष्यते।।3.22.3।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
बाष्पस्संह्रियतामेष सम्भ्रमश्च विमुच्यताम्। अहं रामं सह भ्रात्रा नयामि यमसादनम्।।3.22.4।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
परश्वथहतस्याद्य मन्दप्राणस्य संयुगे। रामस्य रुधिरं रक्तमुष्णं पास्यसि राक्षसि।।3.22.5।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सा प्रहृष्टा वचश्श्रुत्वा खरस्य वदनाच्च्युतम्। प्रशशंस पुनर्मौर्ख्याद्भ्रातरं रक्षसां वरम्।।3.22.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तया परुषितः पूर्वं पुनरेव प्रशंसितः। अब्रवीद्दूषणं नाम खरस्सेनापतिं तदा।।3.22.7।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
चतुर्दश सहस्राणि मम चित्तानुवर्तिनाम्। रक्षसां भीमवेगानां समरेष्वनिवर्तिनाम्।।3.22.8।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
नीलजीमूतवर्णानां घोराणां क्रूरकर्मणाम्। लोकहिंसाविहाराणां बलिनामुग्रतेजसाम्।।3.22.9।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तेषां शार्दूलदर्पाणां महास्यानां महौजसाम्। सर्वोद्योग मुदीर्णानां रक्षसां सौम्य कारय।।3.22.10।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
उपस्थापय मे क्षिप्रं रथं सौम्य धनूंषि च। शरांश्चित्रांश्च खङ्गांश्च शक्तीश्च विविधाश्शिताः।।3.22.11।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अग्रे निर्यातुमिच्छामि पौलस्त्यानां महात्मनाम्। वधार्थं दुर्विनीतस्य रामस्य रणकोविदः।।3.22.12।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इति तस्य ब्रुवाणस्य सूर्यवर्णं महारथम्। सदश्वैश्शबलैर्युक्तमाचचक्षेऽथ दूषणः।।3.22.13।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं मेरुशिखराकारं तप्तकाञ्चनभूषणम्। हेमचक्रमसम्बाधं वैदूर्यमयकूबरम्।।3.22.14।। मत्स्यैः पुष्पैर्द्रुमैश्शैलैश्चन्द्रसूर्यैश्च काञ्चनैः। मङ्गलैः पक्षिसङ्घैश्च ताराभिरभिसंवृतम्।।3.22.15।। ध्वजनिस्त्रिंशसम्पन्नं किङ्किणीकविराजितम्। सदश्वयुक्तं सोऽमर्षादारुरोह खरो रथम्।।3.22.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं मेरुशिखराकारं तप्तकाञ्चनभूषणम्। हेमचक्रमसम्बाधं वैदूर्यमयकूबरम्।।3.22.14।। मत्स्यैः पुष्पैर्द्रुमैश्शैलैश्चन्द्रसूर्यैश्च काञ्चनैः। मङ्गलैः पक्षिसङ्घैश्च ताराभिरभिसंवृतम्।।3.22.15।। ध्वजनिस्त्रिंशसम्पन्नं किङ्किणीकविराजितम्। सदश्वयुक्तं सोऽमर्षादारुरोह खरो रथम्।।3.22.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं मेरुशिखराकारं तप्तकाञ्चनभूषणम्। हेमचक्रमसम्बाधं वैदूर्यमयकूबरम्।।3.22.14।। मत्स्यैः पुष्पैर्द्रुमैश्शैलैश्चन्द्रसूर्यैश्च काञ्चनैः। मङ्गलैः पक्षिसङ्घैश्च ताराभिरभिसंवृतम्।।3.22.15।। ध्वजनिस्त्रिंशसम्पन्नं किङ्किणीकविराजितम्। सदश्वयुक्तं सोऽमर्षादारुरोह खरो रथम्।।3.22.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
निशाम्य तु रथस्थं तं राक्षसा भीमविक्रमाः। तस्थुस्संपरिवार्यैनं दूषणं च महाबलम्।।3.22.17।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
खरस्तु तान्महेष्वासान्घोरवर्मायुधध्वजान्। निर्यातेत्यब्रवीद्दृष्ट्वा रथस्थस्सर्वराक्षसान्।।3.22.18।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
ततस्तद् राक्षसं सैन्यं घोरचर्मायुधध्वजम्। निर्जगाम जनस्थानान्महानादं महाजवम्।।3.22.19।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मुद्गरैः पट्टिसैश्शूलैस्सुतीक्ष्णैश्च परश्वधैः। खङ्गैश्चक्रैश्च हस्तस्थैर्भ्राजमानैश्च तोमरैः।।3.22.20।। शक्तिभिः परिघैर्घोरैरतिमात्रैश्च कार्मुकैः। गदासिमुसलैर्वज्रैर्गृहीतैर्भीमदर्शनैः।।3.22.21।। राक्षसानां सुघोराणां सहस्राणि चतुर्दश। निर्यातानि जनस्थानात्खरचित्तानुवर्तिनाम्।।3.22.22।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मुद्गरैः पट्टिसैश्शूलैस्सुतीक्ष्णैश्च परश्वधैः। खङ्गैश्चक्रैश्च हस्तस्थैर्भ्राजमानैश्च तोमरैः।।3.22.20।। शक्तिभिः परिघैर्घोरैरतिमात्रैश्च कार्मुकैः। गदासिमुसलैर्वज्रैर्गृहीतैर्भीमदर्शनैः।।3.22.21।। राक्षसानां सुघोराणां सहस्राणि चतुर्दश। निर्यातानि जनस्थानात्खरचित्तानुवर्तिनाम्।।3.22.22।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मुद्गरैः पट्टिसैश्शूलैस्सुतीक्ष्णैश्च परश्वधैः। खङ्गैश्चक्रैश्च हस्तस्थैर्भ्राजमानैश्च तोमरैः।।3.22.20।। शक्तिभिः परिघैर्घोरैरतिमात्रैश्च कार्मुकैः। गदासिमुसलैर्वज्रैर्गृहीतैर्भीमदर्शनैः।।3.22.21।। राक्षसानां सुघोराणां सहस्राणि चतुर्दश। निर्यातानि जनस्थानात्खरचित्तानुवर्तिनाम्।।3.22.22।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तांस्त्वभिद्रवतो दृष्ट्वा राक्षसान् भीमविक्रमान्। खरस्यापि रथः किञ्चिज्जगाम तदनन्तरम्।।3.22.23।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
ततस्ताञ्छबलानश्वास्तप्तकाञ्चनभूषितान्। खरस्य मतिमाज्ञाय सारथिस्समचोदयत्।।3.22.24।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स चोदितो रथश्शीघ्रं खरस्य रिपुघातिनः। शब्देनापूरयामास दिशश्च प्रदिशस्तदा।।3.22.25।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
प्रवृद्धमन्युस्तु खरः खरस्वनो रिपोर्वधार्थं त्वरितो यथान्तकः। अचूचुदत्सारथिमुन्नदन्घनं महाबलो मेघ इवाश्मवर्षवान्।।3.22.26।।
Original text view. Choose a source above to add translations.