Aranya Kanda
Sarga 31
50 Shlokas
Sarga 31
Sarga 31 from Aranya Kanda of the Valmiki Ramayana.
त्वरमाणस्ततो गत्वा जनस्थानादकम्पनः। प्रविश्य लङ्कां वेगेन रावणं वाक्यमब्रवीत्।।3.31.1।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
जनस्थानस्थिता राजन्राक्षसा बहवो हताः। खरश्च निहतस्सङ्ख्ये कथञ्चिदहमागतः।।3.31.2।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एवमुक्तो दशग्रीवः क्रुद्ध स्संरक्तलोचनः। अकम्पनमुवाचेदं निर्दहन्निव चक्षुषा।।3.31.3।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
केन रम्यं जनस्थानं हतं मम परासुना। को हि सर्वेषु लोकेषु गतिं चाधिगमिष्यति।।3.31.4।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न हि मे विप्रियं कृत्वा शक्यं मघवता सुखम्। प्राप्तुं वैश्रवणेनापि न यमेन न विष्णुना।।3.31.5।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
कालस्य चाप्यहं कालो दहेयमपि पावकम्। मृत्युं मरणधर्मेण संयोजयितुमुत्सहे।।3.31.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
दहेयमपि सङ्कृद्धस्तेजसाऽदित्यपावकौ। वातस्य तरसा वेगं निहन्तुमहमुत्सहे।।3.31.7।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तथा क्रुद्धं दशग्रीवं कृताञ्जलिरकम्पनः। भयात्सन्दिग्धया वाचा रावणं याचतेऽभयम्।।3.31.8।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
दशग्रीवोऽभयं तस्मै प्रददौ रक्षसां वरः। स विस्रब्धोऽब्रवीद्वाक्यमसन्दिग्धमकम्पनः।।3.31.9।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
पुत्रो दशरथस्यास्ति सिंहसंहननो युवा। रामो नाम वृषस्कन्धो वृत्तायतमहाभुजः।।3.31.10।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
वीरः पृथुयशाश्श्रीमानतुल्यबलविक्रमः। हतं तेन जनस्थानं खरश्च सह दूषणः।।3.31.11।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अकम्पनवच श्रुत्वा रावणो राक्षसाधिपः। नागेन्द्र इव निश्वस्य वचनं चेदमब्रवीत्।।3.31.12।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स सुरेन्द्रेण संयुक्तो रामस्सर्वामरैस्सह। उपयातो जनस्थानं ब्रूहि कच्चिदकम्पन।।3.31.13।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
रावणस्य पुनर्वाक्यं निशम्य तदकम्पनः। आचचक्षे बलं तस्य विक्रमं च महात्मनः।।3.31.14।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
रामो नाम महातेजा श्रेष्ठस्सर्वधनुष्मताम्। दिव्यास्त्रगुणसम्पन्नः पुरन्दरसमो युधि।।3.31.15।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तस्यानुरूपो बलवान्रक्ताक्षो दन्दुभिस्वनः। कनीयान्लक्ष्मणो नाम भ्राता शशिनिभाननः।।3.31.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स तेन सह संयुक्तः पावकेनानिलो यथा। श्रीमान्राजवरस्तेन जनस्थानं निपातितम्।।3.31.17।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
नैव देवा महात्मानो नात्र कार्या विचारणा। शरा रामेण तूत्सृष्टा रुक्मपुङ्खाः पतत्रिणः।।3.31.18।। सर्पाः पञ्चानना भूत्वा भक्षयन्ति स्म राक्षसान्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
येन येन च गच्छन्ति राक्षसा भयकर्शिताः।3.31.19।। तेन तेन स्म पश्यन्ति राममेवाग्रतः स्थितम्। इत्थं विनाशितं तेन जनस्थानं तवानघ।।3.31.20।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
येन येन च गच्छन्ति राक्षसा भयकर्शिताः।3.31.19।। तेन तेन स्म पश्यन्ति राममेवाग्रतः स्थितम्। इत्थं विनाशितं तेन जनस्थानं तवानघ।।3.31.20।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अकम्पनवचश्रुत्वा रावणो वाक्यमब्रवीत्। जनस्थानं गमिष्यामि हन्तुं रामं सलक्ष्मणम्।।3.31.21।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अथैवमुक्ते वचने प्रोवाचेदमकम्पनः। शृणु राजन्यथावृत्तं रामस्य बलपौरुषम्।।3.31.22।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
असाध्यः कुपितो रामो विक्रमेण महायशाः। आपगायास्सुपूर्णाया वेगं परिहरेच्छरैः।।3.31.23।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सतारग्रहनक्षत्रं नभश्चाप्यवसादयेत्। असौ रामस्तु सीदन्तीं श्रीमानभ्युद्धरेन्महीम्।।3.31.24।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
भित्त्वा वेलां समुद्रस्य लोकानाप्लावयेद्विभुः। वेगं वापि समुद्रस्य वायुं वा विधमेच्छरैः।।3.31.25।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
संहृत्य वा पुनर्लोकान्विक्रमेण महायशाः। शक्तस्सपुरुषव्याघ्रः स्रष्टुं पुनरपि प्रजाः।।3.31.26।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न हि रामो दशग्रीव शक्यो जेतुं त्वया युधि। रक्षसां वापि लोकेन स्वर्गः पापजनैरिव।।3.31.27।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न तं वध्यमहं मन्ये सर्वैर्देवासुरैरपि। अयं तस्य वधोपायस्तन्ममैकमनाश्शृणु।।3.31.28।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
भार्या तस्योत्तमा लोके सीता नाम सुमध्यमा। श्यामा समविभक्ताङ्गी स्त्रीरत्नं रत्नभूषिता।।3.31.29।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
नैव देवी न गन्धर्वी नाप्सरा नापि दानवी। तुल्या सीमन्तिनी तस्या मानुषीषु कुतो भवेत्।।3.31.30।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तस्यापहर भार्यांत्वं प्रमथ्य तु महावने। सीतया रहितः कामी रामो हास्यति जीवितम्।।3.31.31।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अरोचयत तद्वाक्यं रावणो राक्षसाधिपः। चिन्तयित्वा महाबाहुरकम्पनमुवाच ह।।3.31.32।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
बाढं काल्यं गमिष्यामि ह्येकस्सारथिना सह। आनयिष्यामि वैदेहीमिमां हृष्टो महापुरीम्।।3.31.33।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अथैवमुक्त्वा प्रययौ खरयुक्तेन रावणः। रथेनादित्यवर्णेन दिशस्सर्वाः प्रकाशयन्।।3.31.34।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स रथो राक्षसेन्द्रस्य नक्षत्रपथगो महान्। सञ्चार्यमाणश्शुशुभे जलदे चन्द्रमा इव।।3.31.35।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स मारीचाश्रमं प्राप्य ताटकेयमुपागमत्। मारीचेनार्चितो राजा भक्ष्यभोज्यैरमानुषैः।।3.31.36।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं स्वयं पूजयित्वा तु आसनेनोदकेन च। अर्थोपहितया वाचा मारीचो वाक्यमब्रवीत्।।3.31.37।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
कच्चित्सुकुशलं राजन्लोकानां राक्षसेश्वर। आशङ्के नाथ जाने त्वं यतस्तूर्णमिहागतः।।3.31.38।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एवमुक्तो महातेजा मारीचेन स रावणः। ततः पश्चादिदं वाक्यमब्रवीद्वाक्यकोविदः।।3.31.39।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
आरक्षो मे हतस्तात रामेणाक्लिष्टकर्मणा। जनस्थानमवध्य तत्सर्वं युधि निपातितम्।।3.31.40।। तस्य मे कुरु साचिव्यं तस्य भार्यापहारणे।
Original text view. Choose a source above to add translations.
राक्षसेन्द्रवचश्श्रुत्वा मारीचो वाक्यमब्रवीत्।।3.31.41।। आख्याता केन सीता सा मित्ररूपेण शत्रुणा। त्वया राक्षसशार्दूल को न नन्दति नन्दितः।।3.31.42।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
राक्षसेन्द्रवचश्श्रुत्वा मारीचो वाक्यमब्रवीत्।।3.31.41।। आख्याता केन सीता सा मित्ररूपेण शत्रुणा। त्वया राक्षसशार्दूल को न नन्दति नन्दितः।।3.31.42।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सीतामिहानयस्वेति को ब्रवीति ब्रवीहि मे। रक्षोलोकस्य सर्वस्य कश्शृङ्गं छेत्तुमिच्छति।।3.31.43।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
प्रोत्साहयति कश्च त्वां स च शत्रुरसंशयः। अशीविषमुखाद्दंष्ट्रामुद्धर्तुं चेच्छति त्वया।।3.31.44।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
कर्मणा केन केनासि कापथं प्रतिपादितः। सुखसुप्तस्य ते राजन् प्रहृतं केन मूर्धनि।।3.31.45।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
विशुद्धवंशाभिजनाग्रहस्त स्तेजोमदस्संस्थितदोर्विषाणः। उदीक्षितुं रावण नेह युक्तः स संयुगे राघवगन्धहस्ती।।3.31.46।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
असौ रणान्तः स्थितिसंधिवालो विदग्धरक्षोमृगहा नृसिंहः। सुप्तस्त्वया बोधयितुं न युक्तः शराङ्गपूर्णो निशितासिदंष्ट्रः।।3.31.47।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
चापापहारे भुजवेगपङ्के शरोर्मिमाले सुमहाहवौघे। न रामपातालमुखेऽतिघोरे प्रस्कन्दितुं राक्षसराज युक्तम्।।3.31.48।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
प्रसीद लङ्केश्वर राक्षसेन्द्र लङ्कां प्रसन्नो भव साधु गच्छ। त्वं स्वेषु दारेषु रमस्व नित्यं रामस्सभार्यो रमतां वनेषु।।3.31.49।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एवमुक्तो दशग्रीवो मारीचेन स रावणः। न्यवर्तत पुरीं लङ्कां विवेश च गृहोत्तमम्।।3.31.50।।
Original text view. Choose a source above to add translations.