Aranya Kanda
Sarga 55
37 Shlokas
Sarga 55
Sarga 55 from Aranya Kanda of the Valmiki Ramayana.
सन्दिश्य राक्षसान्घोरान् रावणोऽष्टौ महाबलान्। आत्मानं बुद्धिवैक्लब्यात्कृतकृत्यममन्यत।।3.55.1।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स चिन्तयानो वैदेहीं कामबाणसमर्पितः। प्रविवेश गृहं रम्यं सीतां द्रष्टुमभित्वरन्।।3.55.2।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स प्रविश्य तु तद्वेश्म रावणो राक्षसाधिपः। अपश्यद्राक्षसीमध्ये सीतां शोकपरायणाम्।।3.55.3।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अश्रुपूर्णमुखीं दीनां शोकभाराभिपीडिताम्। वायुवेगैरिवाक्रान्तां मज्जन्तीं नावमर्णवे।।3.55.4।। मृगयूथपरिभ्रष्टां मृगीं श्वभिरिवावृताम्। अधोमुखमुखीं सीतामभ्येत्य च निशाचरः।।3.55.5।। तां तु शोकपरां दीनामवशां राक्षसाधिपः। स बलाद्दर्शयामास गृहं देवगृहोपमम्।।3.55.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अश्रुपूर्णमुखीं दीनां शोकभाराभिपीडिताम्। वायुवेगैरिवाक्रान्तां मज्जन्तीं नावमर्णवे।।3.55.4।। मृगयूथपरिभ्रष्टां मृगीं श्वभिरिवावृताम्। अधोमुखमुखीं सीतामभ्येत्य च निशाचरः।।3.55.5।। तां तु शोकपरां दीनामवशां राक्षसाधिपः। स बलाद्दर्शयामास गृहं देवगृहोपमम्।।3.55.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अश्रुपूर्णमुखीं दीनां शोकभाराभिपीडिताम्। वायुवेगैरिवाक्रान्तां मज्जन्तीं नावमर्णवे।।3.55.4।। मृगयूथपरिभ्रष्टां मृगीं श्वभिरिवावृताम्। अधोमुखमुखीं सीतामभ्येत्य च निशाचरः।।3.55.5।। तां तु शोकपरां दीनामवशां राक्षसाधिपः। स बलाद्दर्शयामास गृहं देवगृहोपमम्।।3.55.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
हर्म्यप्रासादसम्बाधं स्त्रीसहस्रनिषेवितम्। नानापक्षिगणैर्जुष्टं नानारत्नसमन्वितम्।।3.55.7।। दान्तकैस्तापनीयैश्च स्फाटिकै राजतैरपि। वज्रवैडूर्यचित्रैश्च स्तम्भैर्दृष्टिमनोहरैः।।3.55.8।। दिव्यदुन्दुभिनिर्ह्रादं तप्तकाञ्चनतोरणम्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
हर्म्यप्रासादसम्बाधं स्त्रीसहस्रनिषेवितम्। नानापक्षिगणैर्जुष्टं नानारत्नसमन्वितम्।।3.55.7।। दान्तकैस्तापनीयैश्च स्फाटिकै राजतैरपि। वज्रवैडूर्यचित्रैश्च स्तम्भैर्दृष्टिमनोहरैः।।3.55.8।। दिव्यदुन्दुभिनिर्ह्रादं तप्तकाञ्चनतोरणम्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सोपानं काञ्चनं चित्रमारुरोह तया सह।।3.55.9।। दान्तका राजताश्चैव गवाक्षाः प्रियदर्शनाः। हेमजालावताश्चासन्स्तत्र प्रासादपङ्क्तयः।।3.55.10।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सोपानं काञ्चनं चित्रमारुरोह तया सह।।3.55.9।। दान्तका राजताश्चैव गवाक्षाः प्रियदर्शनाः। हेमजालावताश्चासन्स्तत्र प्रासादपङ्क्तयः।।3.55.10।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सुधामणिविचित्राणि भूमिभागानि सर्वशः। दशग्रीवस्स्वभवने प्रादर्शयत मैथिलीम्।।3.55.11।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
दीर्घिकाः पुष्करिण्यश्च नानावृक्षसमन्विताः। रावणो दर्शयामास सीतां शोकपरायणाम्।।3.55.12।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
दर्शयित्वा तु वैदेह्याः कृत्स्नं तद्भवनोत्तमम्। उवाच वाक्यं पापात्मा सीतां लोभितुमिच्छया।।3.55.13।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
दश राक्षसकोट्यश्च द्वाविंशतिरथापराः। तेषां प्रभुरहं सीते सर्वेषां भीमकर्मणाम्।।3.55.14।। वर्जयित्वा जरावृद्धान्बालांश्च रजनीचरान्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सहस्रमेकमेकस्य मम कार्यपुरस्सरम्।।3.55.15।। यदिदं राजतन्त्रं मे त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम्। जीवितं च विशालाक्षि त्वं मे प्राणैर्गरीयसी।।3.55.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सहस्रमेकमेकस्य मम कार्यपुरस्सरम्।।3.55.15।। यदिदं राजतन्त्रं मे त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम्। जीवितं च विशालाक्षि त्वं मे प्राणैर्गरीयसी।।3.55.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
बहूनांस्त्रीसहस्राणां मम योऽसौ परिग्रहः। तासां त्वमीश्वरा सीते मम भार्या भव प्रिये।।3.55.17।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
साधु किं तेऽन्यया बुद्ध्या रोचयस्व वचो मम। भजस्वमाभितप्तस्य प्रसादं कर्तुमर्हसि।।3.55.18।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
परिक्षिप्ता समुद्रेण लङ्केयं शतयोजना। नेयं धर्षयितुं शक्या सेन्द्रैरपि सुरासुरैः।।3.55.19।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न देवेषु न यक्षेषु न गन्धर्वेषु पक्षिषु। अहं पश्यामि लोकेषु यो मे वीर्यसमो भवेत्।।3.55.20।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
राज्यभ्रष्टेन दीनेन तापसेन गतायुषा। किं करिष्यसि रामेण मानुषेणाल्पतेजसा।।3.55.21।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
भजस्व सीते मामेव भर्ताहं सदृशस्तव। यौवनं ह्यध्रुवं भीरु रमस्वेह मया सह।।3.55.22।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
दर्शने माकृथा बुद्धिं राघवस्य वरानने। कास्य शक्तिरिहागन्तुमपि सीते मनोरथैः।।3.55.23।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न शक्यो वायुराकाशे पाशैर्बद्धुं महाजवः। दीप्यमानस्य वाप्यग्नेर्गृहीतुं विमलां शिखाम्।।3.55.24।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
त्रयाणामपि लोकानां न तं पश्यामि शोभने। विक्रमेण नयेद्यस्त्वां मद्बाहुपरिपालिताम्।।3.55.25।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
लङ्कायां सुमहद्राज्यमिदं त्वमनुपालय। त्वत्प्रेष्या मद्विधाश्चैव देवाश्चापि चराचराः।।3.55.26।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अभिषेकोदकक्लिन्ना तुष्टा च रमयस्व माम्। दुष्कृतं यत्परा कर्म वनवासेन तद्गतम्।।3.55.27।। यश्च ते सुकृतो धर्मस्तस्येह फलमाप्नुहि।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इह माल्यानि सर्वाणि दिव्यगन्धानि मैथिलि।।3.55.28।। भूषणानि च मुख्यानि सेवस्व च मया सह।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
पुष्पकं नाम सुश्रोणि भ्रातुर्वैश्रवणस्य मे।।3.55.29।। विमानं सूर्यसङ्काशं तरसा निर्जितं मया।
Original text view. Choose a source above to add translations.
विशालं रमणीयं च तद्विमानमनुत्तम्।।3.55.30।। तत्र सीते मया सार्धं विहरस्व यथासुखम्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
वदनं पद्मसङ्काशममलं चारुदर्शनम्। शोकार्तंतु वरारोहे न भ्राजति वरानने।।3.55.31।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एवं वदति तस्मित्सा वस्त्रान्तेन वराङ्गना। पिधायेन्दुनिभं सीता मुखमश्रूण्यवर्तयत्।।3.55.32।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
ध्यायन्तीं तामिवास्वस्थां दीनां चिन्ताहतप्रभाम्। उवाच वचनं पापो रावणो राक्षसेश्वरः।।3.55.33।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अलं व्रीडेन वैदेहि धर्मलोपकृतेन च।।3.55.34।। आर्षोऽयं दैवनिष्यन्दो यस्त्वामभिगमिष्यति।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एतौ पादौ मया स्निग्धौ शिरोभिः परिपीडितौ।।3.55.35।। प्रसादं कुरु मे क्षिप्रं वश्यो दासोऽहमस्मिते।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इमाश्शून्य मया वाचश्शुष्यमाणेन भाषिताः।।3.55.36।। न चापि रावणः काञ्चिन्मूर्ध्ना स्त्रीं प्रणमेत ह।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एवमुक्त्वा दशग्रीवो मैथिलीं जनकात्मजाम्।।3.55.37।। कृतान्तवशमापन्नो ममेयमिति मन्यते।
Original text view. Choose a source above to add translations.