Aranya Kanda
Sarga 63
20 Shlokas
Sarga 63
Sarga 63 from Aranya Kanda of the Valmiki Ramayana.
स राजपुत्रः प्रियया विहीनः शोकेन मोहेन च पीड्यमानः। विषादयन्भ्रातरमार्तरूपो भूयो विषादं प्रविवेश तीव्रम्।।3.63.1।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स लक्ष्मणं शोकवशाभिपन्नं शोके निमग्नो विपुले तु रामः। उवाच वाक्यं व्यसनानुरूपमुष्णं विनिश्श्वस्य रुदंत्सशोकम्।।3.63.2।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न मद्विधो दुष्कृतकर्मकारी मन्ये द्वितीयोऽस्ति वसुन्धरायाम्। शोकेन शोको हि परम्पराया मा मेति भिन्दन्हृदयं मनश्च।।3.63.3।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
पूर्वं मया नूनमभीप्सितानि पापानि कर्माण्यसकृत्कृतानि। तत्रायमद्यापतितो विपाको दुःखेन दुःखं यदहं विशामि।।3.63.4।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
राज्यप्रणाशस्स्वजनैर्वियोगः पितुर्विनाशो जननीवियोगः। सर्वाणि मे लक्ष्मण शोकवेगमापूरयन्ति प्रविचिन्तितानि।।3.63.5।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सर्वं तु दुःखं मम लक्ष्मणेदं शान्तं शरीरे वनमेत्य शून्यम्। सीतावियोगात्पुनरप्युदीर्णं काष्ठैरिवाग्निस्सहसा प्रदीप्तः।।3.63.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सा नूनमार्या मम राक्षसेन बलाद्दृता खं समुपेत्य भीरुः। अपस्वरं सस्वरविप्रलापा भयेन विक्रन्दितवत्यभीक्ष्णम्।।3.63.7।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तौ लोहितस्य प्रियदर्शनस्य सदोचितावुत्तमचन्दनस्य। वृत्तौ स्तनौ शोणितपङ्कदिग्धौ नूनं प्रियाया मम नाभिभातः।।3.63.8।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तच्छलक्ष्णसुव्यक्तमृदुप्रलापं तस्या मुखं कुञ्चितकेशभारम्। रक्षोवशं नूनमुपागताया न भ्राजते राहुमुखे यथेन्दुः।।3.63.9।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तां हारपाशस्य सदोचिताया ग्रीवां प्रियाया मम सुव्रतायाः। रक्षांसि नूनं परिपीतवन्ति विभिद्य शून्ये रुधिराशनानि।।3.63.10।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मया विहीना विजने वने या रक्षोभिराहृत्य विकृष्यमाणा। नूनं निनादं कुररीव दीना सा मुक्तवत्यायतकान्तनेत्रा।।3.63.11।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अस्मिन्मयासार्धमुदारशीला शिलातले पूर्वमुपोपविष्टा। कान्तस्मिता लक्ष्मण जातहासा त्वामाह सीता बहुवाक्यजातम्।।3.63.12।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
गोदावरीयं सरितां वरिष्ठा प्रिया प्रियाया मम नित्यकालम्। अप्यत्र गच्छेदिति चिन्तयामि नैकाकिनी याति हि सा कदाचित्।।3.63.13।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
पद्मानना पद्मविशालनेत्रा पद्मानि वानेतुमभिप्रयाता। तदप्ययुक्तं न हि सा कदाचिन्मया विना गच्छति पङ्कजानि।।3.63.14।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
कामं त्विदं पुष्पितवृक्षषण्डं नानाविधैः पक्षिगणैरुपेतम्। वनं प्रयाता नु तदप्ययुक्त मेकाकिनी सातिबिभेति भीरुः।।3.63.15।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
आदित्य भो लोककृताकृतज्ञ लोकस्य सत्यानृतकर्मसाक्षिन्। मम प्रिया सा क्व गता हृता वा शंसस्व मे शोकवशस्य नित्यम्।।3.63.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
लोकेषु सर्वेषु च नास्ति किञ्चिद्यत्ते न नित्यं विदितं भवेत्तत्। शंसस्व वायो कुलशालिनीं तां हृता मृता वा पथि वर्तते वा।।3.63.17।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इतीव तं शोकविधेयदेहं रामं विसंज्ञं विलपन्तमेवम्। उवाच सौमित्रिरदीनसत्त्वो न्याये स्थितः कालयुतं च वाक्यम्।।3.63.18।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
शोकं विमुञ्चार्य धृतिं भजस्व सोत्साहता चास्तु विमार्गणेऽस्याः। उत्साहवन्तो हि नरा न लोके सीदन्ति कर्मस्वतिदुष्करेषु।।3.63.19।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इतीव सौमित्रिमुदग्रपौरुषं ब्रुवन्तमार्तो रघुवंशवर्धनः। न चिन्तयामास धृतिं विमुक्तवान्पुनश्च दुःखं महदभ्युपागमत्।।3.63.20।।
Original text view. Choose a source above to add translations.