Aranya Kanda
Sarga 67
29 Shlokas
Sarga 67
Sarga 67 from Aranya Kanda of the Valmiki Ramayana.
पूर्वजोऽप्युक्तमात्रस्तु लक्ष्मणेन सुभाषितम्। सारग्राही महासारं प्रतिजग्राह राघवः।।3.67.1।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सन्निगृह्य महाबाहुः प्रवृत्तं कोपमात्मनः। अवष्टभ्य धनुश्चित्रं रामो लक्ष्मणमब्रवीत्।।3.67.2।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
किं करिष्यावहे वत्स क्व वा गच्छाव लक्ष्मण। केनोपायेन गच्छेयं सीतामिति विचिन्तय।।3.67.3।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं तथा परितापार्तं लक्ष्मणो राममब्रवीत्। इदमेव जनस्थानं त्वमन्वेषितुमर्हसि।।3.67.4।। राक्षसैर्बहुभिः कीर्णं नानाद्रुमलतायुतम्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सन्तीह गिरिदुर्गाणि निर्दराः कन्दराणि च।।3.67.5।। गुहाश्च विविधा घोरा नानामृगगणाकुलाः। आवासाः किन्नराणां च गन्धर्वभवनानि च।।3.67.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सन्तीह गिरिदुर्गाणि निर्दराः कन्दराणि च।।3.67.5।। गुहाश्च विविधा घोरा नानामृगगणाकुलाः। आवासाः किन्नराणां च गन्धर्वभवनानि च।।3.67.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तानि युक्तो मया सार्धं त्वमन्वेषितुमर्हसि। त्वद्विधा बुद्धिसम्पन्ना महात्मानो नरर्षभ।।3.67.7।। आपत्सु न प्रकम्पन्ते वायुवेगैरिवाचलाः।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इत्युक्तस्तद्वनं सर्वं विचचार सलक्ष्मणः।।3.67.8।। क्रुद्धो रामश्शरं घोरं सन्धाय धनुषि क्षुरम्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
ततः पर्वतकूटाभं महाभागं द्विजोत्तमम्।।3.67.9।। ददर्श पतितं भूमौ क्षतजार्द्रं जटायुषम्।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं दृष्ट्वा गिरिशृङ्गाभं रामो लक्ष्मणमब्रवीत्।।3.67.10।। अनेन सीता वैदेही भक्षिता नात्र संशयः।
Original text view. Choose a source above to add translations.
गृध्ररूपमिदं रक्षो व्यक्तं भवति कानने।।3.67.11।। भक्षयित्वा विशालाक्षीमास्ते सीतां यथासुखम्। एनं वधिष्ये दीप्तास्यैर्घोरैर्बाणैरजिह्मगैः।।3.67.12।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
गृध्ररूपमिदं रक्षो व्यक्तं भवति कानने।।3.67.11।। भक्षयित्वा विशालाक्षीमास्ते सीतां यथासुखम्। एनं वधिष्ये दीप्तास्यैर्घोरैर्बाणैरजिह्मगैः।।3.67.12।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इत्युक्त्वाभ्यपतद्गृध्रं सन्धाय धनुषि क्षुरम्। क्रुद्धो रामस्समुद्रान्तां कम्पयन्निव मेदिनीम्।।3.67.13।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं दीनं दीनया वाचा सफेनं रुधिरं वमन्। अभ्यभाषत पक्षी तु रामं दशरथात्मजम्।।3.67.14।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
यामोषधिमिवायुष्मन्नन्वेषसि महावने। सा देवी मम च प्राणा रावणेनोभयं हृतम्।।3.67.15।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
त्वया विरहिता देवी लक्ष्मणेन च राघव। ह्रियमाणा मया दृष्टा रावणेन बलीयसा।।3.67.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सीतामभ्यवपन्नोऽहं रावणश्च रणे मया। विध्वंसितरथश्चात्र पातितो धरणीतले।।3.67.17।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एतदस्य धनुर्भग्नमेतदस्य शरावरम्। अयमस्य रथो राम भग्नसाङ्ग्रामिको मया।।3.67.18।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अयं तु सारथिस्तस्य मत्पक्षनिहतो युधि। परिश्रान्तस्य मे पक्षौ छित्त्वा खड्गेन रावणः।।3.67.19।। सीतामादाय वैदेहीमुत्पपात विहायसम्। रक्षसा निहतं पूर्वं न मां हन्तुं त्वमर्हसि।।3.67.20।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अयं तु सारथिस्तस्य मत्पक्षनिहतो युधि। परिश्रान्तस्य मे पक्षौ छित्त्वा खड्गेन रावणः।।3.67.19।। सीतामादाय वैदेहीमुत्पपात विहायसम्। रक्षसा निहतं पूर्वं न मां हन्तुं त्वमर्हसि।।3.67.20।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
रामस्तस्य तु विज्ञाय बाष्पपूर्णमुखस्तदा। द्विगुणीकृततापार्तस्सीतासक्तां प्रियां कथाम्।।3.67.21।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
गृध्रराजं परिष्वज्य परित्यज्य महद्धनुः। निपपातावशो भूमौ रुरोद सहलक्ष्मणः।।3.67.22।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
एकमेकायने दुर्गे निश्श्वसन्तं कथञ्चन। समीक्ष्य दुःखिततरो रामस्सौमित्रिमब्रवीत्।।3.67.23।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
राज्यं भ्रष्टं वने वासस्सीता नष्टा हतो द्विजः। ईदृशीयं ममालक्ष्मीर्निर्दहेदपि पावकम्।।3.67.24।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सम्पूर्णमपि चेदद्य प्रविशेयं महोदधिम्। सोऽपि नूनं ममालक्ष्म्या विशुष्येत्सरितांपतिः।।3.67.25।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
नास्त्यभाग्यतरो लोके मत्तोऽस्मिन्सचराचरे। येनेयं महती प्राप्ता मया व्यसनवागुरा।।3.67.26।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अयं पितृवयस्यो मे गृध्रराजो जरान्वितः। शेते विनिहतो भूमौ मम भाग्यविपर्ययात्।।3.67.27।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इत्येवमुक्त्वा बहुशो राघवस्सहलक्ष्मणः। जटायुषं च पस्पर्श पितृस्नेहं विदर्शयन्।।3.67.28।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
निकृत्तपक्षं रुधिरावसिक्तं स गृध्रराजं परिरभ्य रामः। क्व मैथिली प्राणसमा ममेति विमुच्य वाचं निपपात भूमौ।।3.67.29।।
Original text view. Choose a source above to add translations.