Sundara Kanda
Sarga 37
65 Shlokas
Sarga 37
Sarga 37 from Sundara Kanda of the Valmiki Ramayana.
सीता तद्वचनं श्रुत्वा पूर्णचन्द्रनिभानना। हनूमन्तमुवाचेदं धर्मार्थसहितं वचः।।5.37.1।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अमृतं विषसंसृष्टं त्वया वानर भाषितम्। यच्च नान्यमना रामो यच्च शोकपरायणः ।।5.37.2।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
ऐश्वर्ये वा सुविस्तीर्णे व्यसने वा सुदारुणे। रज्ज्वेव पुरुषं बद्ध्वा कृतान्तः परिकर्षति।।5.37.3।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
विधिर्नूनमसंहार्यः प्राणिनां प्लवगोत्तम। सौमित्रिं मां च रामं च व्यसनै: पश्य मोहितान्।।5.37.4।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
शोकस्यास्य कदा पारं राघवोऽधिगमिष्यति। प्लवमानः परिश्रान्तो हतनौ स्सागरे यथा।।5.37.5।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
राक्षसानां वधं कृत्वा सूदयित्वा च रावणम्। लङ्कामुन्मूलितां कृत्वा कदा द्रक्ष्यति मां पतिः।।5.37.6।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स वाच्यस्संत्वरस्वेति यावदेव न पूर्यते। अयं संवत्सरः कालस्तावद्धि मम जीवितम्।।5.37.7।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
वर्तते दशमो मासो द्वौ तु शेषौ प्लवङ्गम। रावणेन नृशंसेन समयो यः कृतो मम।।5.37.8।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
विभीषणेन च भ्रात्रा मम निर्यातनं प्रति। अनुनीतः प्रयत्नेन न च तत्कुरुते मतिम्।।5.37.9।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मम प्रतिप्रदानं हि रावणस्य न रोचते। रावणं मार्गते संख्ये मृत्युः कालवशं गतम्।।5.37.10।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
ज्येष्ठा कन्या नला नाम विभीषणसुता कपे। तया ममेदमाख्यातं मात्रा प्रहितया स्वयम्।।5.37.11।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
असंशयं हरिश्रेष्ठ क्षिप्रं मां प्राप्स्यते पतिः। अन्तरात्मा च मे शुद्धस्तस्मिंश्च बहवो गुणाः।।5.37.12।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
उत्साहः पौरुषं सत्त्वमानृशंस्यं कृतज्ञता। विक्रमश्च प्रभावश्च सन्ति वानर राघवे।।5.37.13।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
चतुर्दशसहस्राणि राक्षसानां जघान यः। जनस्थाने विना भ्रात्रा शत्रुः कस्तस्य नोद्विजेत् ।।5.37.14।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न स शक्यस्तुलयितुं व्यसनैः पुरुषर्षभः। अहं तस्य प्रभावज्ञा शक्रस्येव पुलोमजा ।।5.37.15।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
शरजालांशुमान्शूरः कपे रामदिवाकरः। शत्रुरक्षोमयं तोयमुपशोषं नयिष्यति।।5.37.16।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इति सञ्जल्पमानां तां रामार्थे शोककर्शिताम्। आश्रुसम्पूर्णनयनामुवाच वचनं कपिः।।5.37.17।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
श्रुत्वैव तु वचो मह्यं क्षिप्रमेष्यति राघवः। चमूं प्रकर्षन्महतीं हर्यृक्षगणसङ्कुलाम्।।5.37.18।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अथवा मोचयिष्यामि त्वामद्यैव वरानने। अस्माद्धुःखादुपारोह मम पृष्ठमनिन्दिते।।5.37.19।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
त्वां हि पृष्ठगतां कृत्वा सन्तरिष्यामि सागरम्। शक्तिरस्ति हि मे वोढुं लङ्कामपि सरावणाम् ।।5.37.20।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अहं प्रस्रवणस्थाय राघवायाद्य मैथिलि। प्रापयिष्यामि शक्राय हव्यं हुतमिवानलः।।5.37.21।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
द्रक्ष्यस्यद्वैव वैदेहि राघवं सहलक्ष्मणम्। व्यवसायसमायुक्तं विष्णुं दैत्यवधे यथा।।5.37.22।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
त्वद्दर्शनकृतोत्साहमाश्रमस्थं महाबलम्। पुरन्दरमिवासीनं नागराजस्य मूर्धनि।।5.37.23।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
पृष्ठमारोह मे देवि मा विकाङ्क्षस्व शोभने। योगमन्विच्छ रामेण शशाङ्केनेव रोहिणी।।5.37.24।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
कथयन्तीव चन्द्रेण सूर्येण च महार्चिषा। मत्पृष्ठमधिरुह्य त्वं तराकाशमहार्णवौ।।5.37.25।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न हि मे सम्प्रयातस्य त्वामितो नयतोऽङ्गने। अनुगन्तुं गतिं शक्तास्सर्वे लङ्कानिवासिनः।।5.37.26।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
यथैवाहमिह प्राप्तस्तथैवाहमसंशयः। यास्यामि पश्य वैदेहि त्वामुद्यम्य विहायसम्।।5.37.27।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मैथिली तु हरिश्रेष्ठाच्छ्रुत्वा वचनमद्भुतम्। हर्षविस्मितसर्वाङ्गी हनुमन्तमथाब्रवीत्।।5.37.28।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
हनुमन्दूरमध्वानं कथं मां वोढुमिच्छसि। तदेव खलु ते मन्ये कपित्वं हरियूथप।।5.37.29।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
कथं वाल्पशरीरस्त्वं मामितो नेतुमिच्छसि। सकाशं मानवेन्द्रस्य भर्तुर्मे प्लवगर्षभ।।5.37.30।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सीताया वचनं श्रुत्वा हनुमान्मारुतात्मजः। चिन्तयामास लक्ष्मीवान्नवं परिभवं कृतम्।।5.37.31।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न मे जानाति सत्त्वं वा प्रभावं वाऽसितेक्षणा। तस्मात्पश्यतु वैदेही यद्रूपं मम कामतः।।5.37.32।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
इति सञ्चिन्त्य हनुमांस्तदा प्लवगसत्तमः। दर्शयामास वैदेह्यास्स्वरूपमरिमर्दनः।।5.37.33।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
स तस्मात्पादपाद्धीमानाप्लुत्य प्लवगर्षभः। ततो वर्धितुमारेभे सीताप्रत्ययकारणात्।।5.37.34।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मेरुमन्दरसङ्काशो बभौ दीप्तानलप्रभः। अग्रतो व्यवतस्थे च सीताया वानरोत्तमः।।5.37.35।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
हरिः पर्वतसङ्काशस्ताम्रवक्त्रो महाबलः। वज्रदंष्ट्रनखो भीमो वैदेहीमिदमब्रवीत्।।5.37.36।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सपर्वतवनोद्देशां साट्टप्राकारतोरणाम्। लङ्कामिमां सनाथां वा नयितुं शक्तिरस्ति मे।।5.37.37।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तदवस्थाप्यतां बुद्धिरलं देवि विकाङ्क्षया। विशोकं कुरु वैदेहि राघवं सहलक्ष्मणम्।।5.37.38।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तं दृष्ट्वा भीमसङ्काशमुवाच जनकात्मजा। पद्मपत्रविशालाक्षी मारुतस्यौरसं सुतम्।।5.37.39।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तव सत्त्वं बलं चैव विजानामि महाकपे। वायोरिव गतिं चैव तेजश्चाग्नेरिवाद्भुतम्।।5.37.40।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
प्राकृतोऽन्यः कथं चेमां भूमिमागन्तुमर्हति। उदधेरप्रमेयस्य पारं वानरपुङ्गव।।5.37.41।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
जानामि गमने शक्तिं नयने चापि ते मम। अवश्यं सम्प्रधार्याशु कार्यसिद्धिर्महात्मनः।।5.37.42।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अयुक्तं तु कपिश्रेष्ठ मम गन्तुं त्वयाऽनघ। वायुवेगसवेगस्य वेगो मां मोहयेत्तव।।5.37.43।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अहमाकाशमापन्ना ह्युपर्युपरि सागरम्। प्रपतेयं हि ते पृष्ठाद्भयाद्वेगेव गच्छतः।।5.37.44।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
पतिता सागरे चाहं तिमिनक्रझषाकुले। भवेयमाशु विवशा यादसामन्नमुत्तमम्।।5.37.45।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
न च शक्ष्ये त्वया सार्धं गन्तुं शत्रुविनाशन। कलत्रवति सन्देहस्त्वय्यपि स्यादसंशयः।।5.37.46।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
ह्रियमाणां तु मां दृष्ट्वा राक्षसा भीमविक्रमाः। अनुगच्छेयुरादिष्टा रावणेन दुरात्मना।।5.37.47।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तैस्त्वं परिवृतश्शूरैश्शूलमुद्गरपाणिभिः। भवेस्त्वं संशयं प्राप्तो मया वीर कलत्रवान्।।5.37.48।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सायुधा बहवो व्योम्नि राक्षसास्त्वं निरायुधः। कथं शक्ष्यसि संयातुं मां चैव परिरक्षितुम्।।5.37.49।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
युध्यमानस्य रक्षोभिस्तव तैः क्रूरकर्मभिः। प्रपतेयं हि ते पृष्ठाद्भयार्ता कपिसत्तम।।5.37.50।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अथ रक्षांसि भीमानि महान्ति बलवन्ति च। कथञ्चित्सांपराये त्वां जयेयुः कपिसत्तम।।5.37.51।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अथवा युध्यमानस्य पतेयं विमुखस्य ते। पतितां च गृहीत्वा मां नयेयुः पापराक्षसाः।।5.37.52।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मां वा हरेयुस्त्वद्धस्ताद्विशसेयुरथापि वा। अव्यवस्थौ हि दृश्येते युद्धे जयपराजयौ।।5.37.53।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अहं वापि विपद्येयं रक्षोभिरभितर्जिता। त्वत्प्रयत्नो हरिश्रेष्ठ भवेन्निष्फल एव तु।।5.37.54।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
कामं त्वमसि पर्याप्तो निहन्तुं सर्वराक्षसान्। राघवस्य यशो हीयेत्त्वया शस्तैस्तु राक्षसैः।।5.37.55।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
अथवाऽदाय रक्षांसि न्यसेयुस्सम्वृते हि माम्। यत्र ते नाभिजानीयुर्हरयो नापि राघवौ।।5.37.56।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
आरम्भस्तु मदर्थोऽयं ततस्तव निरर्थकः। त्वया हि सह रामस्य महानागमने गुणः।।5.37.57।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
मयि जीवितमायत्तं राघवस्य महात्मनः। भ्रात्रूणां च महाबाहो तव राजकुलस्य च।।5.37.58।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
तौ निराशौ मदर्थं तु शोकसन्तापकर्शितौ। सह सर्वर्क्षहरिभिस्त्यक्ष्यतः प्राणसङ्ग्रहम्।।5.37.59।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
भर्तुर्भक्तिं पुरस्कृत्य रामादन्यस्य वानर। न स्पृशामि शरीरं तु पुंसो वानरपुङ्गव।।5.37.60।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
यदहं गात्रसंस्पर्शं रावणस्य बलाद्गता। अनीशा किं करिष्यामि विनाथा विवशा सती।।5.37.61।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
यदि रामो दशग्रीवमिह हत्त्वा सबान्धवम्। मामितो गृह्य गच्छेत तत्तस्य सदृशं भवेत्।।5.37.62।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
श्रुता हि दृष्टाश्च मया पराक्रमा महात्मनस्तस्य रणावमर्दिनः। न देवगन्धर्वभुजङ्गराक्षसा भवन्ति रामेण समा हि संयुगे।।5.37.63।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
समीक्ष्य तं संयति चित्रकार्मुकम् महाबलं वासवतुल्यविक्रमम्। सलक्ष्मणं को विषहेत राघवं हुताशनं दीप्तमिवानिलेरितम्।।5.37.64।।
Original text view. Choose a source above to add translations.
सलक्ष्मणं राघवमाजिमर्दनं दिशागजं मत्तमिव व्यवस्थितम्। सहेत को वानरमुख्य संयुगे युगान्तसूर्यप्रतिमं शरार्चिषम्।।5.37.65।।
Original text view. Choose a source above to add translations.